Geschreven door Romana Dekker op 1 april 2026

Op 1 april 2026 hebben wij met zes andere Nederlandse cloudproviders, verenigd in de Open Cloud Alliantie, een manifest aan de Tweede Kamer aangeboden. De boodschap is urgent: de Nederlandse overheid dient haar afhankelijkheid van niet-Europese techgiganten te heroverwegen en te verminderen.

De realiteit is ongemakkelijk, maar niet langer te negeren. Onze overheid heeft haar digitale infrastructuur grotendeels in handen gegeven van Amerikaanse techbedrijven. Die keuze heeft een prijs, en die prijs stijgt. Geopolitieke spanningen maken pijnlijk duidelijk dat wie de cloud controleert, ook de macht heeft om diensten te onderbreken, data te vorderen of systeemtoegang in te trekken.  We kunnen het ons niet langer permitteren dat risico te negeren.

Afhankelijkheid kost meer dan je denkt

Jaarlijks wordt een aanzienlijk deel van de Nederlandse ICT-uitgaven besteed bij buitenlandse aanbieders. Die miljarden creëren banen, innovatie en economische waarde, maar grotendeels buiten Nederland en Europa. Terwijl Nederlandse ambtenaren werken in Amerikaanse softwareomgevingen, worden de strategische beslissingen over die omgevingen genomen buiten Europa. Dat is geen abstract probleem: het raakt de continuïteit van overheidsdiensten, de veiligheid van burgerdata en de onafhankelijkheid van Nederland als democratische rechtsstaat.

Het is ook geen onoplosbaar probleem. Dat is precies de boodschap van dit manifest.

Een concreet alternatief, nu

De Open Cloud Alliantie bestaat uit zeven Nederlandse cloudproviders. Concurrenten in de markt, maar verenigd in één doel. Samen bieden wij de overheid een volledig soeverein cloudplatform: beheerd door Nederlandse en Europese partijen, onder Nederlandse en Europese jurisdictie, gebouwd op open standaarden en open source software. Geen vendor lock-in, geen ondoorzichtige eigendomsstructuren, geen buitenlandse jurisdictie over gevoelige overheidsdata.

Technisch zijn de bouwstenen al beschikbaar. Meerdere soevereine cloudplatformen van substantiële omvang kunnen binnen weken operationeel zijn naast bestaande systemen. De capaciteit is er, de expertise is er, en via meer dan tien moderne datacenters verspreid over heel Nederland is ook de geografische spreiding geborgd. Wat er nu nodig is, is politieke wil en daadkrachtig beleid.

Wat wij van de overheid vragen

De overhandiging van dit manifest aan de Tweede Kamer is meer dan een symbolisch gebaar. Het is een concrete uitnodiging tot actie. Wij vragen het kabinet om een duidelijke voorkeur uit te spreken voor Nederlandse en Europese cloudoplossingen bij overheidsopdrachten, en die voorkeur ook door te vertalen in aanbestedingsbeleid. Wij vragen om inkoopregels die soevereiniteit en exit-mogelijkheden als serieuze criteria meewegen, niet als bijzaak.

Wij vragen ook om te investeren in de randvoorwaarden: een Europese marktplaats voor gecertificeerde cloudaanbieders, publiek-private samenwerking voor de opbouw van overheidsdatacenters, en structurele investering in kennis en vakmanschap. Want zonder die investering in mensen en organisaties blijft elk technisch fundament een lege huls. De analogie is treffend: net zoals de invoering van de uniforme Eurostekker in 1990 de markt structureel veranderde, kan een soeverein cloudplatform dat ook doen voor de digitale infrastructuur van de Nederlandse overheid.

Wij zijn er klaar voor

Wij doen dit niet alleen vanuit commercieel eigenbelang. Wij doen dit omdat wij geloven dat digitale autonomie en economische autonomie onlosmakelijk verbonden zijn. Wie controle heeft over de digitale infrastructuur, bepaalt waar economische waarde wordt gecreëerd. Dat geld en die banen, belastingopbrengsten en strategische beslissingen, verdienen thuis, in Nederland.

Op 1 april 2026 overhandigden wij dit manifest aan de Tweede Kamer. Niet als symbool, maar als aanbod. De bouwstenen liggen klaar, de consensus is er, de wil is er. Nu is het aan de politiek om te kiezen voor digitale soevereiniteit, als investering in onze eigen toekomst, niet als kostenpost.

Lees het volledige manifest hier.

Inhoudsopgave