Voor overheidsorganisaties die willen werken aan digitale autonomie is het relevant om te weten wat Nederlandse en Europese cloudproviders vandaag de dag concreet kunnen bieden. Het publieke debat draagt voor een goed functionerend Europees cloudlandschap zeven beleidsmatige randvoorwaarden aan.
Prioriteer wat cruciaal is
Begin met wat echt soeverein moet zijn voor het functioneren van de samenleving. Zorg dat die onderdelen weer soeverein worden of blijven. Maak het dus niet te groot en probeer geen Europese hyperscaler na te streven of te wachten totdat er een dergelijke aanbieder is. Het wachten op perfectie is de vijand van het goede.
Hervorm de aanbestedingsregels
Maak ’strategische autonomie’ een hard juridisch criterium bij inkoop van vitale infrastructuur. Geef gunningsvoordeel voor de mate waarin soevereiniteit wordt geleverd voor minder kritische onderdelen. Zo stimuleer je de Europese techindustrie zonder de standaard onhaalbaar te maken.
Geef de ACM een coördinerende taak
Laat onderzoeken waar concentratierisico’s zitten in de technologieketen en maak een strategische actieagenda om die risico’s te reduceren. Geef de ACM bevoegdheden om in te grijpen als de markt strategisch verstoord is.
Maak een ’Buy European’ wet
Waarbij naast Europese spelers ook het MKB een reële kans krijgt. Een dergelijke wet zet de toon voor aanbestedingsbeleid en stimuleert de ontwikkeling van een competitieve Europese tech-industrie.
Stel data-doorgifteplicht strafbaar
Als Nederlandse entiteiten en hun bestuurders zich niet aan onze wetten houden omdat ze aan een wet van een buitenlandse mogendheid willen voldoen, moet dat serieuze consequenties hebben. De CLOUD Act mag geen vrijbrief zijn om de AVG te omzeilen.
Stimuleer de drie openen
Open architectuur (geen vendor lock-in), open standaarden (data exporteerbaar), open source (transparantie). Overheidsorganisaties die nu al werken met open standaarden, bouwen flexibiliteit in die hen later enorme kosten bespaart.
Contractuele aanscherping
Zorg voor exit-strategieën (plan B) en change-of-control-clausules zodat je bij ongewenste overnames het contract kunt beëindigen. Dit beschermt de overheid ook wanneer een leverancier wordt overgenomen door een partij uit een risicoland.
Dit blog is onderdeel van de Intermax-whitepaper Digitale autonomie voor de overheid (2026). Het volledige whitepaper is hier te downloaden.