In veel ziekenhuizen en zorginstellingen klinkt hetzelfde refrein: “Onze zorg mag nooit stilvallen.” De afhankelijkheid van digitale systemen is de afgelopen jaren zo groot geworden dat het elektronisch patiëntendossier (EPD) bijna synoniem is geworden met de continuïteit van zorg. Toch zien we in de praktijk dat veel organisaties geen volwaardig, getest uitwijkscenario hebben wanneer hun primaire HiX-omgeving door een calamiteit uitvalt. En dat is een risico dat steeds moeilijker te verantwoorden is.
EPD-uitval is dichterbij dan je denkt
Tijdens het gesprek met Anne Schiere, cloud engineer bij Intermax en Jordy van Hengel, cloud engineer en team lead bij Intermax werd dat duidelijk. Beiden werken dagelijks met de technische IT-infrastructuur van zorginstellingen en zien dat uitval vaak niet wordt veroorzaakt door een brand of ransomware, maar juist door ogenschijnlijk kleine verstoringen. Een vinkje verkeerd, een mislukte update, problemen in Active Directory, een haperende storage-laag of simpelweg een onderdeel in de keten waar niemand direct aan denkt.
De oorzaak varieert, maar het resultaat is hetzelfde: HiX valt uit, en daarmee valt de zorg stil. Zorginstellingen gaan over op hun noodprocedures, waarbij poli’s dichtgaan, medicatieoverzichten niet meer beschikbaar zijn, OK’s worden afgezegd en de SEH sluit.
Onlangs werd een van onze klanten getroffen door een calamiteit waarbij HiX meerdere uren niet beschikbaar was. Geen medicatie-informatie. Geen labwaarden. Geen contactgegevens van naasten. Geen mogelijkheid om patiënten uit te plaatsen of operaties door te laten gaan.
“Ontzettend vervelende situatie voor het ziekenhuis,” voegt Anne toe, “gelukkig hadden we net twee weken daarvoor de uitwijkomgeving met ze getest. Het moment dat het ziekenhuis belde wisten we direct dat we een beperkte vorm van continuïteit konden aanbieden zodat er wel weer toegang zou zijn tot het EPD.”
Een volledig gescheiden, veilige kopie van je HiX-omgeving
Het is precies in dit soort momenten dat HiX Remote Survivability, de uitwijkomgeving van Intermax, zijn waarde bewijst. Het is in de kern een volledig gescheiden, geïsoleerde uitwijkomgeving die iedere vijftien minuten automatisch wordt bijgewerkt. Niet als een tweede datacenter dat afhankelijk is van dezelfde infrastructuur, maar als een zelfstandige, veilige kopie met een eigen AD, Netwerk en storage omgeving.
Zelfs als de organisatie volledig plat ligt, blijft de laatste stand van de patiëntgegevens beschikbaar.
Jordy noemt het “een digitale verzekering”: je hoopt er nooit gebruik van te maken, maar als het moet, ben je zo blij dat je hem destijds hebt afgesloten.
Echte continuïteit: doorgaan waar anderen stoppen
Zorgprofessionals kunnen dankzij een goede uitwijk blijven werken in een read-only omgeving van HiX, meestal binnen een vijftien minuten na de uitval. Dat gebeurt via speciaal ingerichte laptops met 5G-verbinding, zodat de uitwijk zelfs functioneert wanneer het complete ziekenhuisnetwerk offline is.
“Tijdens tests merken zorgverleners aan de voorkant nauwelijks verschil in snelheid of bruikbaarheid. Dat is essentieel in stressvolle situaties waarin ze moeten handelen, niet zoeken,” vult Anne aan.
“We merken dat IT-afdelingen meer rust en vertrouwen ervaren als ze wél een digitale verzekering voor hun HiX-omgeving hebben. Niet omdat ze denken dat het misgaat, maar omdat ze weten dat ze niet 2-0 achterstaan als het gebeurt.”
Hoe uitwijk IT-teams helpt regie te nemen
De zekerheid die z’n digitale verzekering biedt, beperkt zich niet alleen tot de zorgprofessionals. Ook voor IT-teams zorgt het voor rust en regie. Waar veel instellingen afhankelijk zijn van één of twee specialisten, creëert HiX Remote Survivability een stabiele laag bovenop de bestaande infrastructuur. Het is niet alleen een technische omgeving, maar ook een proces: regelmatige tests, kwartaalreviews, controles en rapportages. Hierdoor verschuift de rol van beheerders van brandjesblussers naar regievoerders.
Veelvoorkomende misvattingen over uitwijk
Volgens Jordy blijven zorginstellingen soms onbewust kwetsbaar door verkeerde aannames. Bijvoorbeeld dat interne logships voldoende zijn, of dat de leverancier altijd als betrouwbare uitwijk kan dienen. Maar veel van deze maatregelen functioneren alleen bij lichte incidenten, niet wanneer de onderliggende infrastructuur zelf de bron is van het probleem.
“Je moet eerlijk durven kijken naar je keten,” zegt hij. “Als één onderlaag uitvalt, kan je hele EPD weg zijn. Onze dienst is juist gemaakt om in die situaties overeind te blijven.”
Strategische waarde: meer dan techniek
Naast patiëntveiligheid spelen ook reputatie en regelgeving een grote rol. Een EPD-storing wordt vrijwel altijd aangemerkt als een datalek omdat gegevens niet beschikbaar zijn. De toezichthoudende instanties moet worden geïnformeerd, en vaak volgt er landelijke media-aandacht.
De inzet van een correct werkende uitwijk is daarmee niet alleen een technische beslissing, maar ook een strategische.
Jordy vat het treffend samen: “We merken dat IT-afdelingen meer rust en vertrouwen ervaren als ze wél een digitale verzekering voor hun HiX-omgeving hebben. Niet omdat ze denken dat het misgaat, maar omdat ze weten dat ze niet 2-0 achterstaan als het gebeurt.” Een goede uitwijkomgeving biedt zorginstellingen een betrouwbaar plan B, oftewel continuïteit. En in een sector zoals de zorg waar elke minuut telt, is dat misschien wel de meest waardevolle zekerheid die je kunt hebben.